Soạn bài Nghĩa tường minh và hàm ý (tiếp theo)

Soạn bài Nghĩa tường minh và hàm ý (tiếp theo) trang 90, 91, 92, 93 ngắn nhất mà vẫn đủ ý được biên soạn bám sát sách Ngữ văn lớp 9 giúp học sinh soạn văn 9 dễ dàng hơn.

Soạn bài Nghĩa tường minh và hàm ý (tiếp theo)

I. Điều kiện sử dụng hàm ý

Câu 1 (trang 90 sgk Ngữ Văn 9 Tập 2):

“Con chỉ được ăn ở nhà bữa này nữa thôi.” có hàm ý: Sau bữa ăn này, u sẽ bán con nên con sẽ không được ăn ở nhà nữa.

“Con sẽ ăn ở nhà cụ Nghị thôn Đoài.” có hàm ý: U đã bán con cho nhà cụ Nghị thôn Đoài.

* Chị Dậu không dám nói thẳng với con vì nói thẳng ra sự thật thì cả chị lẫn con sẽ rất đau lòng, dùng hàm ý để giấu đi, giảm bớt nỗi đau ấy, tránh điều đau lòng.

Câu 2 (trang 91 sgk Ngữ Văn 9 Tập 2):

Hàm ý trong câu thứ hai rõ hơn. Chị Dậu phải nói rõ hơn vì cái Tí vẫn còn chưa hiểu hết hàm ý ẩn trong câu trước. Cái Tí đã hiểu hàm ý trong câu nói của mẹ thể hiện ở thái độ “giãy nảy”, “liệng của khoai vào rổ và òa lên khóc” của cái Tí và câu nói “U bán con thật đấy ư?…”

Luyện tập

Câu 1 (trang 91 sgk Ngữ Văn 9 Tập 2):

Câu Người nói – Người ngheHàm ýChi tiết chứng tỏ người nghe đã hiểu hàm ý a anh thanh niên – ông họa sĩ và cô con gáiMời bác và cô vào uống nướcÔng theo liền anh thanh niên vào trong… b anh Tấn – chị hàng đậuChúng tôi không thể cho những thứ này đượcChị hàng đậu nói giọng châm biếm : Thật là càng giàu có… c Thúy Kiều – Hoạn Thư

(1) : giễu cợt Hoạn Thư phải chịu xét xử của Kiều.

(2) : người độc ác như Hoạn Thư sẽ bị báo oán

Hoạn Thư hồn lạc phách xiêu…

Câu 2 (trang 92 sgk Ngữ Văn 9 Tập 2):

“Cơm sôi rồi, nhão bây giờ !”: Hàm ý là: chắt giùm nước để cơm khỏi nhão.

Em bé nói hàm ý vì trước đó đã nói thẳng ra nhưng không có hiệu quả; lần này không cần nhắc lại ý “chắt giùm nước” mà thêm vào ý giục giã: “nhão bây giờ!”.

– Việc sử dụng hàm ý trong trường hợp này không có hiệu quả, vì người nghe không tiếp nhận, từ chối bằng cách “vẫn ngồi im”.

Câu 3 (trang 92 sgk Ngữ Văn 9 Tập 2):

Câu chứa hàm ý “từ chối” như : “Tôi bận ôn thi”, “Tôi phải đi thăm người ốm”…

Câu 4 (trang 92 sgk Ngữ Văn 9 Tập 2):

Qua sự so sánh của Lỗ Tấn có thể nhận ra hàm ý : Hy vọng không ai chắc chắn, nhưng nếu cố gắng thực hiện thì có thể đạt được.

Câu 5 (trang 93 sgk Ngữ Văn 9 Tập 2):

– Các câu có hàm ý mời mọc:

+ Bọn tớ chơi từ khi thức dậy cho đến lúc chiều tà. Bọn tớ chơi với bình minh vàng, bọn tớ chơi với vầng trăng bạc.

+ Bọn tớ ca hát từ sáng sớm cho đến hoàng hôn. Bọn tớ ngao du nơi này nơi nọ mà không biết từng đến nơi nao.

– Các câu có hàm ý từ chối:

+ Mẹ mình đang đợi ở nhà.

+ Buổi chiều mẹ luôn muốn mình ở nhà, làm sao có thể rời mẹ mà đi được?

– Có thể viết thêm câu có hàm ý mời mọc rõ hơn:

+ Bạn muốn chơi cùng bọn tớ không ?

+ Chơi với bọn tớ rất tuyệt !

Xem thêm các bài Soạn văn lớp 9 cực ngắn, hay khác:

  • Tổng kết phần văn bản nhật dụng
  • Kiểm tra về thơ
  • Chương trình địa phương phần tiếng việt (Lớp 9 học kì II)
  • Viết bài tập làm văn số 7 – Nghị luận văn học
  • Bến quê

Xem thêm các loạt bài Để học tốt Ngữ văn 9 hay khác:

  • Soạn Văn 9 (hay nhất)
  • Soạn Văn 9 (siêu ngắn)
  • Soạn Văn 9 (cực ngắn)
  • Văn mẫu lớp 9
  • Tác giả – Tác phẩm Văn 9
  • Lý thuyết, Bài tập Tiếng việt – Tập làm văn 9
  • 1000 câu trắc nghiệm Ngữ văn 9
  • Giải vở bài tập Ngữ văn 9
  • Đề thi Ngữ Văn 9 (có đáp án)
  • Ôn thi vào lớp 10 môn Văn
  • Hơn 20.000 câu trắc nghiệm Toán,Văn, Anh lớp 9 có đáp án